Er valt helemaal niets te lachen als je over alles een mening hebt, maart 2016

Luther: "Hier sta ik; ik kan niet anders"
Luther: “Hier sta ik; ik kan niet anders”

De afgelopen maanden passeerden veel onderwerpen ‘de revue’ op Meditatione Ignis. Afgezien van de absurdistische teksten door Simon Tire en Mark Cibus, viel er niets te lachen. Blijkbaar biedt de actualiteit nauwelijks lichtvoetige gespreksstof. Dat is jammer.

De bijdragen van Stephan Krates over het wangedrag, ik deel wat dat betreft zijn mening, van een paar hooggeleerde heren in reactie op de documentaire over euthanasie en de Levenseindekliniek waren een mengelmoes van hevige emotie en ratio. Woede vertroebelt soms de ratio. Teruglezend valt de worsteling op die Stephan voerde om evenwicht te vinden in deze mengelmoes. Dat lukte niet altijd. Het zij hem vergeven.

Euthanasie is een gevoelig onderwerp. Wanneer die gevoeligheid door mensen als Prof.Dr. (wil Stephan aub stoppen met dat Hermansiaanse ‘professorandus’) Victor Lamme keer op keer genegeerd wordt, dan is begrip voor de wijze waarop Stephan uit zijn slof schoot op zijn plaats. Groezelige Frank Koerselman, evenals Lamme ‘moord’ schreeuwend over de euthanasie documentaire, verdient eenzelfde behandeling door Stephan als Lamme kreeg. Stephan wierp zich afgelopen tijd fanatiek, misschien iets te fanatiek, op de ‘professorale minkukels’. De door hem gebruikte taal was niet altijd even parlementair. Het zij hem vergeven. De inhoud van zijn boodschap ging niet verloren door de vorm die hij koos. Integendeel.

De Levenseindekliniek reageerde op Stephans bijdrage over euthanasie (Ballotagecommissie van de dood). De correctie door de kliniek heeft Stephan in dank geaccepteerd. Hij zat er bij zijn vergelijking tussen zelfmoord en euthanasie naast. Dat kan gebeuren. We hebben er in redactioneel overleg voor gekozen Stephans oorspronkelijke bijdrage te handhaven met als toevoeging de reactie van de Levenseindekliniek.

Blij was ik met de bijdrage van Herschel, Habemus Jet Bussemaker, over de inmenging van Jet Bussemaker in geloofsaangelegenheden. De angst voor de islam zit blijkbaar zo diep dat kritiekloos een van onze staatsrechtelijke fundamenten wordt aangetast, nota bene door onze eigen regering. Het moet niet gekker worden. Dank Norbertus voor deze bijdrage!

Ton Cremers, geen lid van de Twan Huys fanclub – zie zijn bijdrage over Huys als sluipmoordenaar – rehabiliteerde Twan Huys enigszins toen een rel ontstond over de uitzending van College Tour met Daan Roosegaarde. Het wereldje steunde kritiekloos Roosegaarde die beschuldigd werd van charlatanerie en viel massaal Twan Huys aan. Cremers huilde niet met de wolven in het bos. Meerdere ingezonden brieven in NRC Handelsblad en De Volkskrant toonden dat Cremers de juiste keuze maakte.

De politieke commentaren van Jean Morve verrijkten Meditatione Ignis als webplaats voor meningsvorming. Hoe belachelijk maakte Pechtold zich in Oekraïne. We zijn trots dat Morve die ballon doorprikte. Zijn artikel over economisch gelukzoekers getuigde van moed. Het is niet gemakkelijk nog iets zinnigs toe te voegen aan de vaak onzinnige discussie over de komst van vluchtelingen uit het Midden-Oosten. Morve lukte dat volgens mij.

De afgelopen dagen lazen we in het nieuws dat met de vluchtelingen ook een twintigtal Syrische oorlogsmisdadigers ons land bereikten. Deze mensen krijgen geen verblijfsvergunning, maar kunnen ook niet in Nederland berecht worden of teruggestuurd naar Syrië. Het siert onze rechtsstaat dat we niemand sturen naar een land waar men ter dood veroordeeld kan worden. Dit betekent wel dat ons rechtssysteem Nederland dwingt oorlogsmisdadigers illegaal in ons midden te gedogen.

Dit nieuws deed mij denken aan de waardevolle bijdrage van Hans Hoek aan Meditatione Ignis: Duitse Unfähigkeit berechting WW.II oorlogsmisdadigers. Nederland is machteloos bij de uitzetting van oorlogsmisdadigers naar het land waar ze hun daden pleegden. Duitsland daarentegen heeft Nederlandse oorlogsmisdadigers willens en wetens een veilig onderkomen geboden na de tweede wereldoorlog. Willens en wetens en dat dan ook nog op grond van een wet uit het Hitlertijdperk. Dat voelt niet goed. Dank aan Hans dat hij zijn licht hierover liet schijnen.

De absurde teksten van Mark Cibus (DE manier om gewicht te verliezen) en Simon Tire (over Peer van Rey en Louis Bontes) boden enige verlichting in de somberte van alle dag.

Want als iets duidelijk wordt wanneer je de bijdragen aan Meditatione Ignis terugleest, dan is het wel dat er verrekt weinig, helemaal niets, te lachen valt als je over alles een mening hebt.

Er is echter geen keuze. Wie zei ook alweer: “Hier sta ik; ik kan niet anders”?

Dieter Korbjuhn, hoofdredacteur

 

 

Kokerkijker Victor Lamme pleegt praatjes

 

De vrije wil bestaat nietVictor Lamme – moordschreeuwende aanklager en rechter in het euthanasiedrama van Hannie Goudriaan – heeft weer van zich laten horen. Liever had ik geen woord meer besteed aan deze minkukel van een professorandus. Meneer trad deze keer op het podium via een ingezonden brief in het NRC Handelsblad. Een brief die zin voor zin discutabel is. Vrijwel uit iedere zin borrelt de gereformeerde geest van Lamme op als uit een broeiende beerput.

De professorale kokerkijker probeert via zijn brief op beledigende wijze zand te strooien in de ogen van de intelligente lezer. Hoe aanmatigend kan een mens zijn. Lamme loopt in zijn brief ‘Pas op! Sluikreclame voor euthanasie‘ vooruit op het door hem te verrichten, veel te zwaar gesubsidieerde, hersenonderzoek. Dat hersenonderzoek zal, volgens Lamme, zelfs invloed hebben op marketing.

Marketing: een stokpaardje van de ontspoorde prof. Zijn ingezonden brief pretendeert de marketing rondom euthanasie te onthullen. Voor de goede lezer onthult die brief slechts één ding: het ontregelde brein van de hersenonderzoeker.

In hoeverre worden marketingtechnieken gebruikt in het propageren van euthanasie?, zo vraagt Lamme zich af. De beste man zet bij deze inleidende zin meteen de toon door het gebruik van de woorden ‘marketing’ – suggereert een commercieel doel (markt) – en ‘propageren’. Er wordt dus volgens Lamme propaganda gemaakt voor euthanasie als een commercieel doel.

Let wel: hij schreef zijn dubieuze brief naar aanleiding van de documentaire over de Levenseindekliniek.

Een succesvolle campagne begint met het trekken van aandacht. Elk jaar organiseert de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE) een ‘week van de euthanasie’, en de laatste editie was met de documentaire De Levenseindekliniek wat aandacht betreft een groot succes (toegegeven, daar ben ik mooi ingetuind door bij De Wereld Draait Door te gaan zitten).

Lamme’s bezwaar tegen het succes van de ‘campagne’ betreft het doel van die campagne. Met name over ziekte en gezondheid worden vaak campagnes gevoerd. Denk maar aan de hart-, nier-, reuma-, aidsstichtingen. Nooit stond er een professorandus op die zijn professorale gewicht – bij Victor Lamme kan je nauwelijks nog spreken van enig gewicht – inzette om bezwaar te maken tegen het ‘trekken van aandacht’.

Victor Lamme maakt doordrammend bezwaar tegen de euthanasiepraktijk van de Levenseindekliniek en is daarom alleen al tegen het succesvol trekken van aandacht.

Het ergste is nog dat meneer Lamme ‘mooi’ in die aandachttrekkerij ‘getuind’ is ‘door bij De Wereld Draait Door te gaan zitten’. Hier moet ik natuurlijk denken aan het boek, nauwelijks meer dan een brochure, dat Victor Lamme schreef met de titel: De vrije wil bestaat niet. Hoe is het in hemelsnaam mogelijk dat een man die zich onder andere voordoet als wetenschapper met kennis over marketingmechanismen en die de beperkingen van de vrije wil kent, zich als een mak lam, gemanipuleerd door de marketingstrategie van euthanasievoorstanders, naar de DWDD-slachtbank liet leiden?

Ongeloofwaardige kletskoek, meneer Lamme! Mocht het waar zijn dan diffameert Lamme zichzelf (als het niet waar is trouwens ook).

Niets, helemaal niets schrijft Victor Lamme over zijn walgelijke beschuldiging van moord aan het adres van de Levenseindekliniek. Of, is het misschien zo, dat de vrije wil van Lamme zo zeer geëlimineerd is, dat hij zelfs niet meer verantwoordelijk is voor wat hij uitkraamde bij DWDD? De ondertitel van zijn brochuretje wordt nu relevant: ‘Over wie er echt de baas is in het brein’. Is dat wat Lamme betreft Matthijs van Nieuwkerk? Het zal toch niet waar zijn.

Lamme tuinde helemaal niet in de ‘succesvolle campagne om aandacht te trekken’ door ‘bij DWDD te gaan zitten’. Nee, Victor Lamme tuinde in zijn, van enige vrije wil gespeend, verlies van regie over zijn brein door moord-onzin te delibereren. Jammer dat Lamme, ook na geruime tijd, geen excuus voor deze aantijging uit zijn pen kan krijgen.

Ik raad iedereen die de DWDD uitzending miste aan via uitzendinggemist.nl alsnog te kijken. Lamme staat in de discussie met de Levenseindekliniek alleen op zenden, zenden, zenden en geen moment op ontvangen. Je krijgt bijna plaatsvervangende schaamte.

Lamme: ‘In marketing wordt op emotie gespeeld, bij voorkeur met een mooie slogan. ‘Bij ieder leven hoort een waardig einde’, staat op de website van de NVVE. Leg dit naast de angst en onzekerheid die bij veel ouderen leeft: hun medische behandelingen zijn verspilde moeite en geld, in het verzorgingstehuis wacht de vierentwintiguursluier, alle thuiszorg is wegbezuinigd. Hoeveel ‘mooier’ is het dan om de kinderen niet tot last te zijn en ‘de regie in eigen handen te nemen’?’

Niet alleen in marketing wordt op emotie gespeeld. Dat doet Lamme zelf ook door te spreken over ‘gedwongen euthanasie’ en ‘moord’. In marketing gebeurt dat ‘bij voorkeur met een mooie slogan’. Dat kan je van Victor Lamme’s blaten niet zeggen.

En dan die ‘angst en onzekerheid die bij veel ouderen leeft’. Een transparante discussietechniek waar Lamme mee door de mand dondert. Mag ik het vragen: heeft Lamme daar onderzoek naar gedaan?

‘Bij veel ouderen’? Victor, mag ik ook wat cijfers en feiten van je weten? Het zal toch niet zo zijn dat je als een dominee op de kansel fraaie volzinnen over een fictie staat te prevelen enkel en alleen om je gehoor te imponeren en intimideren? Dat schurkt wel heel erg aan tegen marketingstrategie.

Ik weet niet waar de leeftijdsgrens ligt voor ‘oudere’, maar ik heb op mijn 68ste die ‘angst en onzekerheid’ niet.

Vierentwintigsuursluier, alle thuiszorg wegbezuinigd‘ is verkiezingstijdpopulisme, of komt er ineens een rudiment empathie bij Victor Lamme tevoorschijn?

Ouderen en hun kinderen die in gezamenlijk overleg de moeilijke keuze voor euthanasie maken, krijgen van Victor Lamme een trap na met zijn verdachtmaking ‘Hoeveel ‘mooier’ is het dan om de kinderen niet tot last te zijn en ‘de regie in eigen handen te nemen’?’. 

Ik weet niet hoe de verhoudingen liggen in de familie Lamme, maar enige vrees is op zijn plaats. Ziet hij zijn ouders als een ‘last’ en hoopt hij stiekempjes dat ze ‘de regie in eigen hand nemen’ en zo snel mogelijk de zachte-dood-spuit in de arm accepteren? Misschien gaat Lamme gebukt onder vrees dat zijn kinderen hem, zodra zijn faculteiten nog verder afnemen dan nu al het geval blijkt te zijn, stante pede geruimd willen hebben. Arme Victor.

Het wordt steeds grover in Lamme’s brief; de man ontspoort met: ‘Een andere veelgebruikte marketingtechniek is het simpelweg laten zien dat andere mensen het product gebruiken, bij voorkeur een beroemdheid. In de documentaire van de levenseindekliniek zien we drie mensen die euthanasie laten plegen, alsof het de gewoonste zaak van de wereld is. Op de website van de NVVE pronken bekende Nederlanders die een wilsbeschikking hebben ingevuld; pure celebrity endorsement.’

Hier verdient deze nep-professor echt een draai om zijn oren, en wat ben ik graag degene die hem geeft. Victor Lamme doet hier wat hij anderen verwijt: volledig spelen op de, negatieve, emotie. Euthanasie is in de ogen van de malloot een ‘product’. Euthanasie wordt volgens deze nare man niet verricht of uitgevoerd, maar ‘gepleegd’.

Nu begrijp ik waarom de engerd geen excuus aanbood voor zijn moord-aantijgingen in DWDD. Hij gaat er namelijk, slechts beperkt verhuld, gewoon mee door. Moord ‘pleeg’ je namelijk; euthanasie niet. Of ‘pleegt’ Victor ook onderzoek? Loopt hij op zaterdagmorgen achter zijn Lidl-karretje boodschappen te plegen? Pleegt hij een ritje in zijn auto? Misschien worden er in het wereldje van deze lamzak ook operaties gepleegd. Gerieflijk woordgebruik indien de patiënt onverhoopt overlijdt.

Laten we het er maar ophouden dat meneer praatjes ‘pleegt’.

Is het gebruik van ‘plegen’ in relatie tot euthanasie een onbedoelde, betekenisloos verkeerde woordkeuze? Ik houd die optie open. Zeker bij een man die op zijn website over onderzoek naar het bewustzijn formuleert: ‘Waar ik achter probeer te komen is wat bewustzijn nou eigenlijk precies is..

De eerste de beste brugklasser krijgt van zijn leraar Nederlands een dikke rode streep onder ‘nou eigenlijk precies’ wanneer dat gebruikt wordt in een opstel.

Laat ik altijd gedacht hebben dat er een directe relatie moet bestaan tussen wetenschapsbeoefening en zorgvuldig taalgebruik. Dit roept vraagtekens op over de zorgvuldigheid van Lamme’s wetenschappelijke werk. Niet alleen zijn onzorgvuldig taalgebruik, maar ook zijn veel te snelle moord-conclusie, zijn onbeholpen discussiëren bij DWDD en nu het ingezonden wanproduct in NRC Handelsblad ondermijnen zijn wetenschappelijke geloofwaardigheid.

Het oordeel onzorgvuldig taalgebruik over zijn ‘euthanasie plegen’ is de vriendelijkste optie. Ik denk echter dat er heel wat anders aan de hand is. De professorandus psychiatrie en psychologie, de onderzoeker van het bewustzijn en de vrije wil, kan euthanasie, in welke vorm dan ook, alleen zien als een misdaad; en misdaden die verricht je niet, die voer je niet uit, maar die ‘pleeg’ je.

Laat ik proberen zorgvuldiger dan Victor te zijn, een kleine moeite, bij de integrale behandeling van zijn flutbrief: ‘Laten mensen zich door deze mix van emoties en sociale druk werkelijk tot euthanasie verleiden? Marketingmechanismen beïnvloeden ons gedrag van de aankoop van een iPhone tot het stemmen op een politieke partij. Als in de krant staat dat een bekend persoon zelfmoord heeft gepleegd, volgt vaak een epidemietje van mensen die ook zelfmoord plegen. Zo besmettelijk is gedrag, zo makkelijk wordt zelfs het meest wezensvreemde besluit ‘normaal’. Een vrouw mailde mij dat ze in haar woongroep moest uitleggen „waarom haar euthanasieverklaring nog niet was ingevuld”.

Je door een mix van sociale druk en emotie laten ‘verleiden’ tot euthanasie? Alsof mensen kiezen voor een zelfgekozen dood omdat ze daartoe verleid worden. Victor Lamme beantwoordt de door hem zelf gestelde vraag niet rechtstreeks, maar suggestief impliciet. Hij populariseert er vrolijk op los met zijn maffe vergelijking tussen euthanasie en de aankoop van een iPhone of de keuze voor een politieke partij.

Zo’n oppervlakkige zak die met het grootste gemak de zorgvuldigheid van de Levenseindekliniek en van de familie Goudriaan moord noemt, en de mechanismen die leiden tot de keuze voor euthanasie vergelijkt met de aankoop van een iPhone, mag niet serieus genomen worden. Helaas is het zo dat ieder jaar studenten in de klauwen van deze vooringenomen, onwetenschappelijke charlatan gedreven worden. Zorgwekkend. Heeft de man een leidinggevende bij de UVA? Zo ja, dan is het tijd voor een indringend functioneringsgesprek. De prof. is geen boegbeeld voor de universiteit om trots op te zijn.

Vooringenomen is Victor Lamme zeker: Een vrouw mailde mij dat ze in haar woongroep moest uitleggen „waarom haar euthanasieverklaring nog niet was ingevuld”.

Lamme citeert hier uit effectbejag. Laat ik mijn vooringenomenheid daar tegenover stellen en die vraag op mijn wijze interpreteren. Werd hij misschien gesteld uit zorg voor deze mevrouw? Ik verplaats mij in de gang van zaken binnen de woongroep. Zich verplaatsen in anderen is niet een van de sterkste vaardigheden van de crimineel Victor L.

In die woongroep ziet men ongetwijfeld keer op keer oude mensen die een lange worsteling voeren met het levenseinde. Kan het zo zijn, probeer het eens Victor, dat men die mevrouw met de vraag over de euthanasieverklaring probeerde te behoeden voor zo’n worsteling, of haar in ieder geval duidelijk te maken dat het ook anders kan?

Nee, onwetenschappelijk bevooroordeelde Victor L. ziet maar één mogelijkheid: die mevrouw wordt met op de emotie spelende marketingstechnieken gedwongen zich zo snel mogelijk dood te laten spuiten om haar kinderen te ontlasten en opdat er plaats is, commercieel aantrekkelijk, voor een opvolgster in de woongroep. Kassa!

Victor Lamme: ‘Dat euthanasiemarketing succesvol is, blijkt vooral uit cijfers. Waar de sterfte nauwelijks toeneemt is het aantal meldingen van een uitgevoerde euthanasie tussen 2010 en 2014 met 69% gestegen. Het aantal leden van de NVVE stijgt elk jaar; tussen 2008 en 2014 hebben meer dan 137.000 mensen een wilsbeschikking ingevuld. De NVVE kan zonder meer worden genomineerd voor een Effie, de prijs voor effectiviteit van een campagne.’

Daar heb je hem weer: ‘euthanasiemarketing’. Wat een engerdje die Victor L.

Tussen 2010 en 2014 steeg het aantal meldingen van euthanasie met 69%. Het aantal leden van de Nederlandse Vereniging voor Vrijwillige Euthanasie stijgt elk jaar. Hoera, denk ik dan. Steeds meer mensen vinden de weg naar een waardig overlijden, en nemen zelf de regie in handen.

We hebben allemaal niets te zeggen over onze aankomst in dit leven. Hoe prachtig dat ieder voor zichzelf de keuze kan maken hoe het leven te verlaten. In mijn ogen een grote stap voorwaarts in zelfbeschikkingsrecht en beschaving.

Het aantal sterfgevallen steeg namelijk in de door Victor Lamzak genoemde periodes niet. Er was een verschuiving van ‘natuurlijk’ overlijden naar euthanasie. Overlijden, werd vermindering van lijden. Victor Lamme moet zich realiseren dat wanneer de medische kennis het leven, en helaas daardoor vaak ook lijden, kan verlengen die kennis ook ingezet moet kunnen worden om op verzoek van de patiënt dat lijden te stoppen. Daar heeft marketing niets mee te maken; zorgvuldige medische begeleiding en vrije keuze wel.

Victor Lamme laat niets horen over de ethiek van verlengd lijden door gebruik van medische kennis (de gemiddelde leeftijd is binnen een paar generaties aanzienlijk omhoog gegaan) en richt zich alleen op de ethiek van beëindigen van lijden. Jammer dat meneer Lamme de discussie, eerder een zelfovertuigde monoloog, zo onethisch voert.

Zou er werkelijk sprake zijn van succesvolle euthanasiemarketing, dan zou het aantal sterfgevallen toe moeten nemen. Dat is niet zo. Het aantal euthanasie verrichtingen nam toe als het gevolg van een succesvolle mentaliteitsverandering en toegenomen maatschappelijke acceptatie, ten gunste van lijdende patiënten. Dat informatiecampagnes daarbij een rol hebben gespeeld verdient lof, niet Lamme’s sarcasme. Liever zie ik subsidiegeld gaan naar de NVVE, dan dat ik geconfronteerd wordt met de á raison van € 3,2 miljoen gesubsidieerde hoon van Lamme.

Victor ziet dat anders. Dit is te verwachten van iemand die er van overtuigd is dat de vrije wil niet bestaat en die de regie over zijn eigen brein volledig kwijt is.

Volgens Victor zijn al die duizenden mensen die menswaardig konden sterven niets anders dan slachtoffer van een soort iPhone commercial. Slachtoffers van euthanasiemarketing. Wat deze professorale schlemiel, mijn dunk voor hem is omgekeerd evenredig aan de tijd die ik aan hem besteed, niet door heeft, is dat marketing tot doel heeft in de markt voordeel te behalen.

Voor simpele Victor simpel uitgelegd: de marketing rondom iPhones is gericht op de verkoop van iPhones. Een dergelijke relatie bestaat niet tussen euthanasiemarketing, wat een walgelijk woord, en het aantal euthanasie verrichtingen.

Het gaat bij de NVVE en de Levenseindekliniek niet om reclame en winst. Victor Lamme, gebruikt zelf een onfrisse anti-euthanasiemarketingsstrategie.

Je mag toch verwachten van zo’n hooggeleerde clown dat hij les 1 uit de psychologie, over projectie, goed geleerd heeft. De willoze Lamme heeft blijkbaar nog zo weinig te zeggen over zijn brein, dat hij niet meer in staat is tot reflectie over zijn projecterende beschuldigingen.

We zijn er nog niet: ‘Over het algemeen beschermen we kwetsbare groepen tegen marketingmechanismen. Daarom mag er niet worden gerookt op tv en wordt geen alcohol verkocht aan minderjarigen. Een van de zorgvuldigheidseisen bij euthanasie is dat de patiënt zijn wil moet hebben geuit „zonder druk of onaanvaardbare invloed van anderen”. Marketingmechanismen werken vaak onbewust. Simpelweg geloven dat iemand zegt ‘vrij’ te hebben gekozen voor euthanasie gaat uit van een heel naïeve notie van de vrije wil. Het negeert hoe makkelijk mensen worden beïnvloed door de wereld om hen heen, hoe sterk een mix van angsten en sociale druk onbewust kan inwerken op een ogenschijnlijk vrije beslissing.’

Volgens mij wordt euthanasie iedere keer weer uitgevoerd – Victor zou zeggen ‘gepleegd’ – op basis van een individuele keuze.

Fantasievolle Victor heeft echter een nieuwe categorie, een nieuwe ‘kwetsbare’ groep bedacht. De euthanasie-anten. Een groep die beschermd moet worden. Je moet er toch niet aan denken beschermd te worden door iemand als Victor Lamme.

Mensen die hunkeren naar een zacht levenseinde vergelijkt Victor, mijn neiging hem uit te schelden zal ik intomen, met jongeren aan wie geen alcohol verkocht mag worden. Waar heeft die man het over? Maken van vergelijkingen is altijd tricky-business. Lamme is er meester in. Patiënten moeten volgens een van de zorgvuldigheidseisen – Victor L. weet volgens mij helemaal niet wat zorgvuldigheid inhoudt – ‘zonder onaanvaardbare invloed van anderen’ hun keuze kunnen maken. Los van het slecht te definiëren ‘onaanvaardbaar’ gaat Victor er zonder meer van uit dat de marketingsstrategie van de NVVE zo’n onaanvaardbare invloed inhoudt.

Staat deze narcis er echt geen moment bij stil dat hij zelf een ‘onaanvaardbare invloed’ uitoefent op medemensen die euthanasie overwegen? Nee, daar staat Victor L. niet bij stil; dat blijkt uit iedere zin, iedere alinea van zijn brief. Victor berijdt liever zijn stokpaardje over de vrije wil.

Meneer Victor Lamme is in zijn brief, over de rug van mensen in levensnood en gebruikmakend van onderhuidse, verwerpelijke marketingmethodes, met niets anders bezig dan de promotie van zijn boekje De vrije wil bestaat niet.

Tsja, als niemand zo’n wanproduct koopt, dan moet je helaas je toevlucht nemen tot de vrije-wil-ondermijnende marketing. Het zij zo. Geld is geld. Victor gedraagt zich hier als een lijkenpikker. Het boekje wordt gepromoot via het euthanasiedrama.

Nu wordt het helemaal jakkie: ‘De overheid beschermt de mens vaak tegen de grillen van de eigen wil. Sparen voor pensioen is verplicht, omdat anders bijna niemand dat vrijwillig doet. Een autogordel dragen wordt met straffe sancties afgedwongen. Enig paternalisme tegen de gril van de vrije wil die op een druilerige zondagmiddag kiest voor euthanasie is dus wel op zijn plaats. Het tegenwicht dat de commissie-Schnabel biedt aan de roep om euthanasie op te rekken richting voltooid leven is dan ook terecht.’

Had ik me zo voorgenomen niet meer te schelden, maar nu moet het gewoon: Victor Lamme laat in deze alinea zien een schoft te zijn. ‘Enig paternalisme tegen de gril van de vrije wil die op een druilerige zondagmiddag kiest voor euthanasie is dus wel op zijn plaats.”

De ‘gril van de vrije wil’? ‘Op een druilerige zondagmiddag’ voor euthanasie kiezen? Hoe bedenkt hij het.

Victor roept hier om ‘enig paternalisme’. Het is juist het paternalisme van maten als Lamme dat het denken over euthanasie contamineert en euthanasie in de praktijk onnodig ingewikkeld maakt.

We zijn er bijna. Victor Lul mag nog één keer: ‘De farmaceutische industrie is verboden marketing voor zijn producten en behandelingen direct te richten op de consument. De Levenseindekliniek wil euthanasie graag zien als een behandeling, en wordt als zodanig ook vergoed door zorgverzekeraars. Waarom is marketing van dit product dan wel toegestaan? Moet de week van de euthanasie niet afgeschaft en de website van de NVVE op slot?

Victor! Je maakt me wanhopig! Wederom: euthanasie een ‘product’. Zie je dan echt niet dat er een mega verschil is tussen de verkoop van medicijnen, vaak met duizenden procenten winst, en de hulp die de Levenseindekliniek verleent?

Victor ziet dat niet. Mag ik Victor er op wijzen dat verzekeraars de behandeling door de Levenseindekliniek vergoeden? Reken er maar op dat verzekeraars altijd weer hun best doen argumenten tegen vergoeding te bedenken. Die argumenten vonden ze blijkbaar niet bij de behandelingen door de Levenseindekliniek. Je moet het wel heel bont maken om minder fatsoen te hebben dan verzekeraars. Victor Lamme slaagt daar glansrijk in.

Hoe tendentieus kan je zijn: ‘De Levenseindekliniek wil euthanasie graag zien als een behandeling..’

Hoe Victor Lamme de verrichtingen van de Levenseindekliniek ziet, weten we inmiddels: moord. Moord waar ernstig zieke patiënten, gemanipuleerd door slimme marketeers, buiten hun vrije wil, zonder enig verzet aan meewerken.

Die Lamme is gek, stapelgek.

Tenslotte: ‘Ik ben niet tegen euthanasie. Maar gezien wat hersenwetenschap en psychologie ons leren over de beïnvloedbaarheid van menselijk gedrag gaat de huidige euthanasiemarketing een stap te ver. Een traject richting euthanasie is pas echt vrij als het is verschoond van ‘weken’, films, websites en pagina’s vol voorstanders.

En vooral verschoond van Victor Lamme, wil ik daar graag aan toevoegen.

Daar is ons repeteergeweer opnieuw: euthanasiemarketing. Streeft de man misschien naar ‘woord van het jaar 2016’?

Mag ik de studenten aan de Universiteit van Amsterdam verzoeken, nee, mag ik ze smeken zo snel mogelijk het Maagdenhuis weer te bezetten en daar te blijven tot de wetenschapondermijnende Victor Lamme voorgoed van de universiteit verwijderd is?

Stephan Olmert Krates, Meditatione Ignis, ethische kwesties.

Professorale minkukels

Groezelige professor Frank Koerselman
Groezelige professor Frank Koerselman

Bij sommige TV programma’s kan je via het internet life de tweets volgen die kijkers slaken. Heet dat slaken bij tweets? Geen idee. Vaak hoor je ook dat men ‘twittert’. Dat lijkt mij fout. Het sociaal-medium platform heet twitter, maar de gebruikers tweeten, zoals het vogeltje op het Twitter logo. Dit terzijde.

DWDD tafeldame Halina Reijn droeg een aantal maanden geleden een strak en kort wit jurkje tijdens de uitzending. Te strak, te kort? Dat vond een groot aantal kijkers wel. De tweets over haar uiterlijk logen er niet om. De ene was nog platvloerser dan de andere. Tientallen gore tweets waren haar deel, enkel en alleen om haar uiterlijk. Voor mij was die tweetbagger reden me voorlopig niet meer te begeven op dit a-sociale platform. Daar wilde ik geen deel van uit maken. Je begrijpt niet dat die mevrouw Reijn nog deel wil nemen aan een praatprogramma. Ze zal in de loop van de tijden een dikke huid gekregen hebben, of er voor gekozen hebben geen kennis te nemen van die digitale scheldpartijen. Ik hoop dat ze die keuze maakte. Liever de kop in het zand, dan al die narigheid aan te moeten zien.

Wanneer je een tweet over Reijn leest zoals:  ‘ik zie haar eierstokken hangen’, dringt de gedachte zich op dat hij uit de koker van een ordinaire domoor komt. Het niveau is immers zo laag. Hier kan niet een goed opgeleide, brave burger achter zitten.

Een misverstand, lieve lezer. Hier kan wel een hoogopgeleid azijn-gebekt vogeltje achter zitten. ‘Hoe groter geest, hoe groter beest’, hoorde je vaak in de vroege jaren zestig. Een spreekwoord dat in onbruik is geraakt. Zoals veel spreekwoorden volgens mij. Een hoge opleiding maakt je niet vanzelf tot een ‘brave burger’. Zeker niet tot een empathische burger. Hoogopgeleid betekent niet hoogontwikkelde controle over de eigen emoties.

Dat is pijnlijk duidelijk geworden bij de tweets en optredens in de media van psychiater Prof. Dr. Frank(enstein) Koerselman – empathie? Nooit van gehoord! – en hersenonderzoeker Professor Victor Lamme. Beide heren verkondigden na de documentaire over de Levenseindekliniek en de euthanasie van Hannie Goudriaan zonder enige ingetogenheid dat Hannie gedwongen was tot euthanasie en slachtoffer van moord. Geen geringe beschuldigingen. Volgens mij hebben de betrokkenen bij Hannie’s verscheiden een ijzersterke juridische zaak wegens laster en/of smaad tegen beide heren. Dit heeft niets meer te maken met vrijheid van meningsuiting. Zou ik zoiets stoms roepen, dan valt het wel onder de bescherming van mijn vrijheid van meningsuiting. Maar ik ben dan ook geen professor of psychiater.

Stellige beschuldigingen, zoals moord, door Koerselman en Lamme hebben een grotere impact door hun wetenschappelijke, maatschappelijke en deskundige status dan wanneer ze van mij afkomstig zijn.

De dag na de TV uitzending schreef ik mijn blog Ballotagecommissie van de dood. Geen moment kwam het bij mij op de morele legitimiteit van Hannie’s euthanasie in twijfel te trekken. Daar gaf de uitzending geen aanleiding toe. Veel vragen kwam bij mij op, maar geen vragen over de legitimiteit van de keuze gemaakt door het echtpaar Goudriaan en de Levenseindekliniek. Dat zou in mijn visie een aanmatigende veroordeling van persoonlijke en professionele besluiten betekenen. Daarvoor had ik onvoldoende kennis van feiten.

Koerselman en lamme bleken geen enkele moeite te hebben enkel en alleen op grond van de documentaire ‘grote woorden’ te spreken. Van zulke hoogopgeleide, intelligente (?) mannen had ik geen verstrekkende aantijgingen verwacht. Speelde de emotie hun parten? Dat siert de wetenschappelijke heren niet, maar maakt hun schandalige fouten een klein beetje, een heel klein beetje, vergeeflijk.

De Volkskrant kwam een paar dagen nadat de documentaire uitgezonden werd met een verhelderend, informatief artikel door Maud Effting: Het verhaal achter huppakee-weg en de dood van Hannie.

Mocht ik nog vragen hebben, dan werden die in Efftings artikel beantwoord.

Kwamen Koerselman en Lamme op hun schreden terug na dat artikel van Effting? Geen idee. De heren bewaren het stilzwijgen op een moment dat ze juist wel moeten spreken. Wat rest zijn hun onbezonnen beschuldigingen van moord. Hun zwijgen kan maar één ding betekenen: ze zijn niet veranderd van mening, want mochten ze wel hun mening herzien hebben, dan zijn ze aan Gerrit Goudriaan en de Levenseindekliniek verplicht dat publiek uit te spreken.

De heren denken misschien dat met hun stilzwijgen de storm over waait. Niet wat mij betreft.

Vandaag, weer in de door mij bewonderde Volkskrant, staat een interview met Gerrit Goudriaan door Toine Hermans. Mijn bewondering voor Gerrit is gegroeid. Hoewel zijn hart huilt om het verlies van zijn vrouw, kan Gerrit  opbrengen wat Frank Koerselman en Victor Lamme niet konden: evenwicht vinden tussen emotie en ratio. De profs kunnen niet in Gerrits schaduw staan. De man overklast hun.

Gerrits verhaal is duidelijk en overtuigend. Hannie, wier moeder op een ‘afschuwelijke’ manier gedementeerd overleed, heeft op schrift en in gesprekken met meerdere personen in haar omgeving keer op keer te kennen gegeven wanneer en waarom ze via euthanasie wilde overlijden. Het is jammer dat in de documentaire niet meer aandacht is besteed aan de voorgeschiedenis en de context. Misschien, heel misschien hadden Koerselman en Lamme dan niet zo absurd gereageerd.

Ik vrees dat beiden ook na dit laatste artikel in De Volkskrant hun stilzwijgen niet zullen doorbreken en de moed opbrengen ‘moord’ te herzien voor een genuanceerde reactie. Van wetenschappers mag je verwachten dat ze altijd in staat zijn conclusies te wijzigen op basis van nieuwe informatie. Kunnen ze dat niet, dan raken ze hun recht op de wetenschappelijke status kwijt en vervallen tot het niveau van ‘ik zie haar eierstokken hangen’.

Misschien wil Koerselman nog eens lezen in zijn ‘De feilbare dokter; fout gegaan, ook fout gedaan?’.

Voor Victor Lamme is geen hoop, maar wel een eeuwig excuus, want hij is de mening toegedaan: ‘De vrije wil bestaat niet’.

Prof. Dr. Frank Koerselman (hoogleraar psychiatrie/psychologie en officier in de orde van Oranje Nassau) en Professorandus Victor Eigenlijk Lamme gaan bij mij voorlopig nog niet in het archief.

Mocht het t.z.t. wel zo ver zijn, dan worden ze opgeborgen onder de M van minkukels.

Stephan Olmert Krates, ethische kwesties.

Ballotagecommissie van de dood

LevenseindekliniekIn de door Ouddeken en Kema gemaakte documentaire Levenseindekliniek, verzucht arts Willem Spiers na de euthanasie op de hoogbejaarde Ans Dijkstra: ‘Ik heb het gevoel dat de zaak van mevrouw Dijkstra binnen de wet past’.

Dus, je beëindigt iemands leven, een onomkeerbare handeling, en moet dan afgaan op je gevoel? Daar knelt een schoen. Je kan je natuurlijk afvragen wat erger is: een wet die buiten enige twijfel de criteria omschrijft voor het beëindigen van een leven, of een wet die alleen kaders biedt voor persoonlijke interpretatie van artsen. Ik ben geneigd de voorkeur te geven aan het laatste.

Hoe komt het toch dat euthanasie eindeloos tot discussies en misverstanden leidt? Nico Tromp uit Tuitjehorn was ongetwijfeld te goeder trouw toen hij een ernstig lijdende patiënt een overdosis morfine gaf. De weduwe van de terminale patiënt was vol lof over de daadkracht van Tromp: ‘Z’n longen waren volgelopen en hij zou gestikt zijn als de dokter niet had ingegrepen. We waren blij dat het zo gegaan is. Hij was helemaal op, zijn lichaam was écht helemaal op. Ik vind dat dokter Tromp het goed gedaan heeft, wij waren er echt heel blij mee.’

Tromp kon het niet uitleggen aan zijn stagiaire / co-assistent, want die luidde de klok bij haar stagebegeleider in het AMC. Op zijn beurt overlegt deze met Henk van Weert, hoogleraar huisartsgeneeskunde, en meldt Tromp bij de Inspectie voor de Gezondheidszorg. Resultaat: binnen de kortste keren staan ‘s avonds om 23.00 uur twee politiefunctionarissen, een officier van justitie en een rechter-commissaris bij Tromp op de stoep om huiszoeking te doen.

De inspectie stelt Tromp op non-actief. Tromp pleegt een dag later zelfmoord. Een afloop om woedend van te worden.

Ik wens die NSB co-assistent, de stagebegeleider van het AMC, de hoogleraar huisartsgeneeskunde, de betreffende inspecteur van de gezondheidszorg, de officier van justitie en de rechter-commissaris een toekomst toe waarin, als het moment daar is dat ze zelf verlangen naar een vredig afscheid, nog steeds grote onduidelijkheid over euthanasie bestaat waardoor hun lijden langdurig verlengd wordt. Vooral die co-assistente, die het zelfs na de zelfmoord van Tromp nog nodig vond in de publiciteit te treden en zich negatief over hem te uiten. Het kreng zal, na afstuderen, je huisarts maar zijn. In ieder geval niet de mijne, want zo iemand komt met haar tengels niet aan mijn lijf. Geen enkel vertrouwen in.

Wrang in deze hele kwestie is dat die vermaledijde co-assistent, haar stagebegeleider en Henk van Weert elkaar prima wisten te vinden in de achterklap over Tromp, maar het niet opbrachten met Tromp zelf te spreken. Nee, de eersten die met Tromp spraken waren twee koddebeiers, een OvJ en een rechter-commissaris, en dat dan ook nog midden in de nacht, gevolgd door een huiszoeking.

Een totalitaire, dankzij de gluiperige melding door de co-assistent en haar stagebegeleider, Noord-Koreaanse vermorzeling van een vertrouwde huisarts.

Wat is dat voor professioneel wederzijds wantrouwen waardoor een cultuur is ontstaan van klokkenluiden en veroordelen? De criticasters van Tromp dienen zich te realiseren dat ze ten nadele van toekomstige terminale patiënten gehandeld hebben. De angst zit er bij huisartsen nu zo in, dat lijden onnodig verlengd wordt. Terminale patiënten komen in de kou te staan omdat veel huisartsen vrezen ‘s nachts door justitie van hun bed gelicht en als misdadiger behandeld te worden.

Handelde Tromp niet geheel volgens de regels toen hij zijn ernstig lijdende, terminale patiënt veertig keer de normale dosis morfine gaf waardoor deze binnen een half uur overleed? Niemand kan dat zeggen zo lang er bijna dagelijks gediscussieerd wordt over die regels en er artsen rondlopen die altijd euthanasie weigeren. Ik heb er in ieder geval geen enkele twijfel over, en dat met de weduwe van Tromps patiënt, dat hij handelde in het belang van de patiënt. Zeuren over de exacte interpretatie van de regels en Tromp behandelen als een crimineel is, excusez le mot, lijkenpikkerij.

We gaan uiteindelijk allemaal dood. Het is een blijk van beschaving dat overlijden menswaardig kan plaatsvinden. Wie kan hulp bij overlijden als medische handeling beter verrichten dan de vertrouwde huisarts? Doordat huisartsen om principiële redenen hulp weigeren te verlenen – die artsen zouden op non-actief moeten worden gesteld – of het niet aandurven zorg bij overlijden te verlenen, werd de Levenseindekliniek in Den Haag een noodzaak.

De documentaire waarin drie patiënten met een doodswens worden gevolgd, is een tranentrekker. Dat kan ook haast niet anders bij dit onderwerp.

Joop Vervloet wil niet langer leven omdat hij doodmoe is van zijn psychische ziekte. Dwangmatig is hij iedere dag uren bezig zijn kledingkasten op te ruimen en de inhoud te tellen. Daarnaast moet hij iedere negen dagen met glas of een scheermes diep in zijn benen snijden. Je begrijpt dat dit niet langer zo kan. De man moet van dit lijden verlost worden. In de loop van tientallen jaren is hij in handen geweest van meerdere psychiaters. ‘Ik heb hier mijn hele leven al last van’. Vlak voor zijn sterven heeft hij nog een boodschap. Hij hoopt dat degenen die naar de ‘film’ kijken begrip voor psychische problematiek krijgen. Je moet van steen zijn om deze boodschap mis te verstaan.

De bejaarde Ans Dijkstra is lichamelijk een wrak. Verstandelijk is ze nog zeer helder. Mensen begrijpen daardoor volgens haar niet dat ze overlijden wil. Vlak voordat het zo ver is dat euthanasie uitgevoerd wordt – in de documentaire wordt een paar keer gesproken over ‘op reis gaan’ – gaat ze nog een dag begeleid op pad. ‘s Avonds straalt ze blozend dat het zo’n leuke dag was. ‘Je zou bijna niet dood willen, maar dat wil ik wel’.

Gepensioneerd huisarts, nu actief voor de Levenseindekliniek, Remco Verwer vertelt over patiënte Hannie Goudriaan dat ze een bijzondere vorm van dementie heeft: semantische dementie, waardoor het taalbegrip weg valt. Voor Hannie is alles ‘hupsakee’. Enthanasie? ‘Hupsakee en klaar’. De zondag voor haar ‘reis’ bezoekt ze met haar man schaatswedstrijden. Zij bestuurt de auto als ze op pad gaan. Voor het schaatsstadion danst en klapt ze op het ritme van een blaaskapel. De vrolijkheid straalt van haar gezicht. Toch zal ze de volgende dag, hupsakee, overlijden.

Dat onderdeel van de, ingetogen, documentaire roept vragen op. Hannie wil niet zittende in een stoel overlijden, maar kan niet onder woorden brengen wat ze precies wel wil. Exact het probleem waarom ze overlijden wil. Ze wijst steeds: ‘Nou, daar..’.

Ondanks haar semantische problematiek is Hannie blijkbaar voldoende wilsbekwaam om euthanasie te ondergaan. Er zal, dat kan niet anders, veel geïnvesteerd zijn om haar wens duidelijk te krijgen. Dat moet, want anders krijg je binnen de kortste keren de Inspectie, een OvJ en een rechter-commissaris over de vloer. Niemand wil immers een tweede Tuitjehorndrama.

Waarom werd niet dezelfde moeite gedaan om bij Hannie te achterhalen wat ze, al wijzend met haar hand, bedoelde met ‘Nou, daar…’.

Nee, manlief en Remco Verwer besluiten voor haar dat ze in die stoel moet overlijden. Het voelt als een miskleun. Hannie haalt haar schouders op in een ‘vooruit dan maar’ gebaar. Haar autonome recht zelf te besluiten voor de dood, werd hierdoor bezoedeld. Verwer gaat met zijn plan door, wenst Hannie ‘een goede reis’ en ze overlijdt in haar stoel. Ik durf het bijna niet te suggereren, het is nu eenmaal een heel gevoelig onderwerp, maar is het misschien zo dat Hannie’s echtgenoot en Remco Verwer Hannie’s laatste wens van tafel veegden met in hun achterhoofd de rompslomp die verandering van setting zou geven met camera’s en geluid?

Je vraagt je de hele documentaire af, of dat autonome recht op zelfbeschikking slechts een fictie is.

Doordat de wet niet duidelijk grenzen stelt, is er ruimte voor interpretatie. Jaarlijks bereiken de Levenseindekliniek 1400 verzoeken om euthanasie. Psychiater Gerty Casteelen vertelt dat ongeveer de helft van de verzoeken afgewezen wordt. Van de mensen die wel ‘het traject’ in gaan, vallen gedurende dat traject ook nog een aantal af. Uiteindelijk wordt 400 keer euthanasie uitgevoerd.

Tijdens het eerste gesprek met Joop Vervloet hoor je Casteelen zeggen: ‘Ik vorm een oordeel of u het traject van euthanasie in mag’. ‘Ik’ en ‘mag’; kippenvel…

Er bekruipt je een licht gevoel van onbehagen wanneer je dat gesprek bekijkt en Casteelen hoort spreken. Natuurlijk begrijp ik dat het niet zo kan zijn dat iemand komt met een euthanasieverzoek en dat de arts dan zonder enige toetsing zegt: ‘Doet u uw mouw maar omhoog’.

Toch voelt het niet goed. Je bent ernstig ziek, psychisch of lichamelijk, en wilt niet verder. Aan de stap naar de Levenseindekliniek ging veel vooraf, zoals langdurige ziekte en geleidelijk afscheid van het leven. Er vonden gesprekken plaats met familie en de huisarts. Die huisarts wil je niet helpen. Wat overblijft is zelfmoord of de Levenseindekliniek. Daar kom je dan voor een ballotagecommissie die besluit of je wel of niet ‘op reis’ mag. Casteelen legt de procedure uit aan die sympathieke, ernstig lijdende Joop Vervloet, inclusief de beoordeling door een onafhankelijke arts. ‘Trekt u dat?’, vraag ze Joop.

Joop ‘trok’ het leven al lange tijd niet meer; daarom zat hij daar.

De constructie waarbij de ene mens een diep verlangen heeft te overlijden en anderen besluiten over de rechtvaardiging van dat verlangen, stuit mij tegen de borst.

In Nederland plegen gemiddeld vijf mensen per dag zelfmoord. Vaak op een manier die contrasteert met de medische mogelijkheden. Ruim vier keer meer zelfmoorden dan succesvol afgeronde euthanasie trajecten. Het is tijd dat dit getalsmatige onderscheid ten nadele van euthanasie verdwijnt (mijn redenatie in deze alinea is niet juist. Zie commentaar van de Levenseindekliniek)

Daar helpen geen co-assistenten, stagebegeleiders, hoogleraren huisartsgeneeskunde, dienders, officieren van justitie en rechters-commissarissen als in de kwestie Nico Tromp bij.

Wat ook niet helpt is een idioot als pastoor Norbert van der Sluis uit Liempde die in 2011 een uitvaart weigerde voor een dorpsgenoot die overleed via euthanasie.

Blijkbaar moet je in sommige kringen ook al geballoteerd worden om in de hemel te komen.

Stephan Olmert Krates, Ethische kwesties

Reactie Levenseindekliniek:

Geachte heer Cremers,

Dank voor het toesturen van de mijmering “Ballotagecommissie van de dood”.
Ik heb hiervan met belangstelling kennisgenomen.

Wij houden een pagina op onze website bij met reacties op reacties rondom de documentaire ‘Levenseindekliniek’: www.levenseindekliniek.nl/documentaire.

Mag ik u op een, in mijn ogen, fout in de mijmering ‘Ballotagecommissie van de dood’ wijzen?
Tegen het einde van de mijmering wordt het aantal suïcides vermeld. In 2014 was dit aantal 1.835. Inderdaad gemiddeld vijf maal per dag.
Vervolgens wordt dit vergeleken met het aantal keren dat de Levenseindekliniek euthanasie verrichtte. Die vergelijking gaat volgens mij mank. Het zou beter zijn om met het aantal euthanasiemeldingen in Nederland te vergelijken. Dat waren er 5.306 in 2014. Dat betekent dat er in Nederland dus 2,9 maal vaker euthanasie verleend wordt dan er suïcide gepleegd wordt. Daarmee is dat getalsmatige onderscheid ten nadele van euthanasie verdwenen.

Met vriendelijke groet,

Steven Pleiter
Directeur