Kokerkijkende koppenredacteur De Volkskrant

De Volkskrant 26 mei 2016De voorpagina van De Volkskrant is vandaag gesierd met de banketletterkop: NEDERLANDSE SCHOLIER ONGEMOTIVEERD. ‘Nergens ter wereld zijn de klassen zo onrustig en rumoerig’, aldus de sub-kop.

Zo, dat is schrikken. Nergens ter wereld zouden scholieren zo slecht gemotiveerd en ongedisciplineerd zijn als in Nederland, aldus de OESO in een lijvig rapport over Nederlandse scholen.

Slecht gemotiveerd en ongedisciplineerd zijn beide normatieve oordelen. De vraagt dringt zich op hoe de OESO zoiets meet en hoe je dat tussen landen vergelijkt. DE scholier bestaat natuurlijk niet. Scholier is een containerbegrip waarin een populatie divers als alle inwoners van Nederland gegooid wordt. Het is zoiets als de Nederlander is gierig, de Duitser ijverig, de Fransman arrogant, de Italiaan een schuinsmarcheerder en de Arabier onbetrouwbaar.

Niemand zou accepteren als een of andere zich vervelende VN organisatie met een lijvig rapport zou komen waarin geconcludeerd wordt dat de Nederlander niet alleen gierig, maar ook ongedisciplineerd en ongemotiveerd is. Over scholieren mag dat blijkbaar wel gezegd worden en De Volkskrant heeft er geen enkele moeite mee dergelijke generaliserende kwalificaties prominent op de voorpagina van de krant te papegaaien.

Wat concludeerde de OESO nog meer:

  1. Per saldo is het onderwijs in Nederland behoorlijk (wat is dat?) goed;
  2. Relatief  (44% van de 25- tot 34-jarigen) veel Nederlanders hebben hoger onderwijs genoten;
  3. In wiskunde, natuurwetenschappen en taalbeheersing presteren Nederlandse scholieren beter dan de meeste Europese leeftijdgenoten;
  4. Sociaal zwakkere leerlingen blijven in Nederland langer ‘binnen boord’ dan in andere westerse landen;
  5. Het Nederlandse onderwijs sluit goed aan op de arbeidsmarkt;
  6. Scholen genieten onafhankelijkheid en de onderwijsinspectie doet goed werk;
  7. Het Nederlandse onderwijssysteem is een van de beste van de OESO landen, ondanks dat we relatief weinig van het BBP (3,8 procent) uitgeven aan onderwijs.

Compliment na compliment, maar wat vindt de De Volkskrant redacteur die de kop boven het artikel bedacht: de scholieren zijn ongemotiveerd en luidruchtig. Waarom niet de kop NEDERLANDS ONDERWIJS EEN VAN DE BESTE? Of: VEEL NEDERLANDERS HOOG OPGELEID? Of: NEDERLANDSE SCHOLIER SCOORT HOOG IN EXACTE VAKKEN?

Nee, de redacteur in nachtdienst ging met zijn slaperige, bevooroordeelde ogen in het artikel ijverig op zoek naar kritiek op de Nederlandse scholier en vond te veel rumoer in de schoolbanken.

Laat ik nu altijd gedacht hebben dat de kop boven een artikel een bondige weerslag is van de inhoud. Blijkbaar deelt de sensatiebeluste koppenredacteur die visie niet.

De Nederlandse scholier scoort volgens de OESO hoog in taalbeheersing. Zal het misschien zo zijn dat de redacteur van dienst behoort tot de 56% van de Nederlanders die geen hoger onderwijs genoten?

Bob Bernstein, onderzoeksjournalist met als specialiteit nieuwsmedia en de publieke omroep